خدمات آموزشی و ترویجی

کارگاه آموزشی حمایت‌طلبی

حمایت طلبی ابزاری قدرتمند برای انتقال پیام به مخاطبان هدف به‌منظور اثرگذاری بر فرایندهای تصمیم‌گیری و رشد گفتمان چندوجهی در عرصه سیاست‌گذاری است. حمایت‌طلبی می‌تواند راه مفیدی برای ایجاد و اعمال تغییرات تلقی شود و در مورد تأثیرگذاری بر افرادی است که تصمیم‌های سیاستی می‌گیرند. تصمیم گیران افرادی هستند که توانایی قانون‌گذاری، مذاکره و یا تعیین بودجه برای سیاست‌های عمومی رسمی را دارند (مانند مقامات شهری، کارمندان دولت، نمایندگان مجلس، وزیران دولت‌ها و نهادهای بین‌المللی مانند سازمان ملل). تصمیم گیران الزاماً همیشه صاحبان قدرت نیستند. تصمیمات آن‌ها در بسیاری موارد می‌تواند به‌شدت تحت تأثیر کسانی باشد که از قدرت رسمی ... مطالعه بیشتر

کارگاه آموزشی توانمندسازی حکومت با روش انطباق مسئله‌محور (PDIA)

توسعه یکی از دغدغه‌های اصلی دولت‌ها در زمانه ماست. توسعه ابعاد گوناگونی دارد که آن‌ها را شامل توسعه اقتصادی، توسعه اجتماعی، توسعه سیاسی و … می‌دانند. درواقع هر رویکردی بر برخی از ابعاد توسعه تأکید می‌نماید. رویکرد توانمندسازی حکومت که توسط پژوهشگران دانشگاه هاروارد مطرح‌شده است، توسعه را دارای چهار بعد می‌داند که عبارت‌اند از: توسعه اجتماعی، اقتصادی، سیاسی و اجرایی. بعد چهارم یعنی توسعه ظرفیت‌های اجرایی حکومت بعد مغفول مانده و پاشنه آشیل شکست کشورها و سازمان‌ها در دستیابی به توسعه است. چرا سازمان‌ها باید با روش PDIA آشنا شوند؟ سازمان‌های دولتی و دستگاه‌های توسعه‌ای در مسیر اجرای فعالیت‌های ... مطالعه بیشتر

کارگاه آموزشی تخصصی تعارض منافع

تعارض منافع پدیده‌ای است که در دهه‌های اخیر در کشورهای مختلف موردتوجه قرارگرفته است. این پدیده از آنجایی که با پدیده‌هایی همچون فقر، نابرابری، تبعیض و فساد در ارتباط است، از اهمیت خاصی برخوردار شده و برای مقابله با آن در حوزه‌های مختلف هرروز راهکارهای تازه‌ای پیشنهاد می‌شود. راهنمای سازمان توسعه و همکاری‌های اقتصادی (OECD) در پاسخ به سؤال تعارض منافع چیست، آن را به‌عنوان تعارضی میان وظایف دولتی و منافع خصوصی مأمورین دولتی تعریف می‌کند، به‌طوری‌که این منافع می‌تواند به‌صورت ناصحیحی وظایف آن‌ها را تحت تأثیر قرار دهد. چرا پرداختن به موضوع تعارض منافع برای سازمان‌ها ضروری است؟ تعارض منافع به ... مطالعه بیشتر

کارگاه آموزشی تعارض منافع

تعارض منافع یک «موقعیت» است که در آن افراد در انتخاب میان منافع شخصی یا گروهی و انجام وظایف شغلی و منافع عمومی دچار شک و تردید می‌شوند. باآنکه تعارض منافع در تصمیم‌گیری در اغلب عرصه‌های زیست انسانی رخ می‌دهد اما به معنای خاص خود مربوط به تصمیماتی است که در عرصه شغلی اخذ می‌شوند. بدین ترتیب می‌توان دریافت که تعارض منافع در حرکت سازمان جهت رسیدن به اهداف و انجام وظایفش اختلال ایجاد می‌کند و به ناکارآمدی سازمان می‌انجامد. یکی از مهم‌ترین پیامدهای بروز تعارض منافع در یک سازمان، شکل­گیری فساد در آن سازمان است. از سوی دیگر یکی ... مطالعه بیشتر

ارزیابی مشارکتی

ارزیابی مشارکتی عبارت از نظارت گروه‌ها و اجتماعات ذی‌نفع با همراهی متولیان بر بخشی یا تمام فرایندهای سیاست، برنامه و طرح دولت‌ها، بخش خصوصی و سازمان‌های جامعه مدنی، در سطح ملی، منطقه‌ای یا محلی، با اهداف مختلف و در سطوح متفاوت است. ریشه توسعه ارزیابی مشارکتی را می‌توان در دو مفهوم مجزا جستجو کرد. اول شکل‌گیری مفهوم مشارکت در پروژه‌های توسعه‌ای و سپس مفهوم حکمرانی خوب و شاخص «پاسخگویی» آن. بر این مبنا ارزیابی مشارکتی در سطح خرد از سال ۱۹۷۰ به بعد رشد کرد، اما توسعه ابزار ارزیابی مشارکتی در سطح سیاستی به ابتدای قرن جاری برمی‌گردد. ارزیابی مشارکتی ... مطالعه بیشتر
اجرای سیاست‌های عمومی- مرکز توانمندسازی حاکمیت و جامعه

تجربۀ توانمندسازی حکومت: یافتن اعتماد به نفس رهبری

این توضیح برگرفته از یادداشت کوتاهی است که دانش‌پذیران دورۀ آموزشی توانمندسازی حکومت با روش PDIA دانشگاه هاروارد از تجربۀ عملی خود در کاربست این روش ارائه کرده‌اند. مرکز توانمندسازی حاکمیت و جامعه در راستای معرفی تجارب عملی و نمونه‌های کاربست روش PDIA برای اعمال اصلاح در سیستم اداری و بخش خصوصی کشورهای مختلف نسبت به ترجمه و انتشار یادداشت‌های منتشرشده در وبلاگ توانمندسازی حکومت دانشگاه هاروارد اقدام می‌کند. این یادداشت‌ها گرچه متضمن توضیح کامل یک تجربۀ عملی بر اساس رویکرد PDIA نیست، اما نمونه‌هایی از چالش‌ها و ظرفیت‌های روش PDIA برای مواجهه با مسائل محلی را به نمایش می‌گذارد. ... مطالعه بیشتر
درماندگی مفرط- مرکز توانمندسازی حاکمیت و جامعه

درماندگی مفرط: به‌روز شده

رهیافت PDIA نسبت به توانمندسازی حکومت، برخاسته از دریافت کارورزان/دانشگاهیان (یا کارورزان دانشگاهی) بود که اعتقاد داشتند (الف) توانایی اجرایی یک سازمان اگرچه مهم‌تر از اتخاذ سیاست‌ها یا طراحی برنامه‌های جدید نیست، اما کلید موفقیت آن سازمان است و (ب) مدل‌های موجود برای توانمندسازی در بخش عمومی، چه در جریان‌های اصلی دانشگاهی و چه در عمل، ناکارآمد بودند. ما این مورد اخیر را به‌اختصار «درماندگی مفرط» می‌نامیم: حتی هنگامی‌که مردم از اهمیت توانمندسازی حکومت آگاه‌اند و در پروژه‌ها، برنامه‌ها و سیاست‌ها مشارکت کرده و دراین‌باره تلاش می‌کنند، شرایط بالفعل نشان‌گر آن است که توانمندی حکومت _دست‌کم از جهت تمامی معیارهای ... مطالعه بیشتر

کار تیمی و رهبریِ چند کنش‌گری

مقدمه: فوتبال به‌مثابه زندگیِ حرفه‌ای می‌توان فوتبال را به ساختار بخشی از یک دولت مشابه دانست. در باشگاه، سرمربی به عنوان مقام رسمی، دارای اقتدار و توان اجرایی، به‌منظور جامه عمل پوشاندن به برنامه‌ها و چشم‌اندازهای مطلوب خویش است. سرمربی در این جایگاه، همان مقام رسمی دولتی است که فرآیند تغییر و تیم‌سازی را بر عهده دارد. البته در این میان، سرمربی، نقش قهرمان یا رهبر تام را ندارد بلکه به مثابه رهبری چندکنش‌گری، بازوهای اجرایی از جمله دستیاران اول تا سوم، مدیر اجرایی، پزشک تیم و … او را همراهی می‌کنند. باشگاه فوتبال «منچستر یونایتد» یکی از باشگاه‌های فوتبال ... مطالعه بیشتر
کرونا ویروس

رهبری عمومی در شرایط بحران – ۱۱

دو روز پیش تماسی داشتم با یکی از دانشجویان سابقم. او که اکنون در کشورش به‌شدت درگیر واکنش به بحران کووید-۱۹ یا کروناویروس است، چیزی با این مضمون به من گفت: «دولت ما برای واکنش به این بحران آماده نیست. ما همزمان با چندین چالش روبه‌رو شده‌‌ایم که به‌سرعت نیازمند ایده‌های جدید از منابع مختلف هستند. ما نمی‌توانیم مردم‌مان را به‌درستی بسیج کنیم.» مطمئنم که در این لحظه رهبران بسیاری با این جملات همدلی می‌کنند. شما به ساختار اداری‌تان نگاه می‌کنید و نمی‌دانید که چطور می‌تواند از پس ادارۀ این بحران برآید. مثل این است که بپرسید آیا کشتی‌ای که ... مطالعه بیشتر
بحران کرونا و PDIA

تجارب حاصل از برنامۀ سیاست‌گذاری‌های عمومی اجرایی: دخیل کردن مردمِ درگیر در مسئلۀ مورد نظر

«روش انطباق دائم مسئله‌محور (PDIA) یعنی دخیل کردن مردمِ درگیر در مسئلۀ مورد نظر». ماه‌های اخیر را می‌توان تجسم این جملۀ مت [اندروز] دانست. زمانی‌که من این دورۀ آموزشی را شروع کردم، کمبودهای بسیاری داشتم: کمبود تجربه، کمبود تخصص، کمبود اختیارات، کمبود ذکاوت و اهمیت. به روزمۀ هم‌کلاسی‌هایم نگاه می‌کردم و  آرزو می‌کردم که آن‌ها روزمۀ کوتاه و خالی از دستاورد من را در لینکداین نبینند. اما وقتی که به دانشگاه آمدم، متوجه شدم که لازم نیست به‌قدر آن‌ها تجربه یا هوش داشته باشم، بلکه کافی است به‌اندازۀ آن‌ها کنجکاو باشم. به‌طور کلی جامعۀ ما نسبت به کنجکاوی بازدارندگی دارد، ... مطالعه بیشتر
کرونا در ایران

رهبری تیمی از راه دور در دورۀ کووید-۱۹

در هفته‌های اخیر به‌دلیل همه‌گیری جهانی کووید-۱۹ یا کروناویروس، بسیاری از سازمان‌ها در سرتاسر دنیا رو به کار از راه دور آورده‌اند. تحولی که می‌تواند، بسیار اضطراب‌آور باشد. با‌این‌حال، استراتژی‌ها و تاکتیک‌های بسیاری وجود دارد که می‌تواند به تیم‌ها در حفظ اثرگذاری، بهره‌وری و نوعی حس عادی بودن وضعیت در این زمانۀ دشوار کمک کند. من از سال ۲۰۱۵، مدیریت رهبری یک تیم بین‌المللی و دور از هم را در سازمان‌ام عهده‌دار بوده‌ام و از سال ۲۰۱۷ از خانه کار کرده‌ام. ما کارمندانی از کشورهای کانادا، کلمبیا، کاستاریکا، آلمان، نیجریه، اوکراین، بریتانیا و ایالات‌متحده داریم. علاوه‌براین، افرادی از کشورهای نیوزلند، ... مطالعه بیشتر
کرونا در ایران

رهبری عمومی در شرایط بحران – ۱۰

ما معتقدیم شما به عنوان یک رهبر بایستی در مورد نحوۀ ادارۀ سازمان‌هایتان در پاسخ به شرایط بحران تأمل کنید. بیایید به توصیه‌های کسی که بحران‌های مختلفی را رهبری کرده است گوش دهیم. در زیر مصاحبۀ صوتی با «شروتی مهروترا[۱]» آمده است، کسی که به رهبران بسیاری از حکومت‌ها درباره دولت‌سازی و دولت اثرگذار مشورت داده و در حال حاضر به موسسه توسعه اقتصادی جورج سروس و برنامه توسعه اقتصادی کمک می‌کند. او عهده‌دار نقش‌های مختلف رهبری در بحران‌هایی در سودان، لیبریا و غیره بوده است. در این‌جا برخی از نکات این مصاحبه ارائه می‌شود که به ادارۀ سازمان‌ها و ... مطالعه بیشتر
کرونا ایران- توانمندسازی حاکمیت و جامعه

رهبری عمومی در شرایط بحران- ۹

در یادداشت قبلی، درباره‌ی اینکه شما باید خود را برای انجام کارها به شیوه‌ای متفاوت آماده کنید، صحبت کردم. در این یادداشت ایده‌هایی در مورد چگونگی انجام این کار ارائه خواهم داد. من به‌واسطه‌ی کار با تیم BSC با کشورهایی که در شرایط بحران از PDIA (انطباق تکرارشونده مسئله‌محور) استفاده می‌کنند و همچنین روش کار آن­ها با افرادی چون داچ لئونارد آشنا شدم. بگذارید با بررسی ساختارهای ساماندهی که در سازمان‌های دولتی (سیستم‌های مدارس، دولت‌های محلی، ادارات ملی و موارد دیگر) معمول هستند، شروع کنیم. اغلب این سازمان‌ها سلسه‌مراتب‌های بوروکراتیک همراه با وظایفی مشخص دارند که توسط افراد بالادستی تعیین ... مطالعه بیشتر
ویروس کرونا-مرکز توانمندسازی حاکمیت و جامعه

گزارش کارشناسی «توانمندسازی حاکمیت و جامعه برای مقابله با کووید-۱۹»

با توجه به همه‌گیری جهانی کووید-۱۹ یا کروناویروس و بحران پیچیده‌ای که این بیماری ویروسی برای کشورها پدید آورده، محققان مدرسه کندی دانشگاه هاروارد و نویسندگان کتاب «توانمندسازی حکومت» تصمیم گرفته‌اند طی سلسله یادداشت‌هایی به طرح برخی نکات راهگشا برای شرایط بحران با الهام از مفاهیم و رویکرد «توانمندسازی حکومت» و روش «انطباق تکرارشونده مسئله‌محور» (PDIA) بپردازند. از آنجا که ایران نیز بیش از یک ماه است درگیر این بحران شده و بر اساس قرائن تا ماه‌های آتی ابعاد و عوارض این بحران ادامه دارد، مرکز توانمندسازی حاکمیت و جامعه اقدام به ترجمه‌ی این یادداشت‌ها کرده تا الهام‌بخش سیاستگذاران و ... مطالعه بیشتر
کروناویروس- مرکز توانمندسازی حاکمیت و جامعه

کروناویروس و رفتار: چرا رهبران به «اطلاع‌رسانی مخاطره» بهتری نیاز دارند؟

من هفتۀ گذشته یادداشتی دربارۀ این نوشتم که چطور همه‌گیری جهانی کروناویروس همچون ابولا بایستی به‌مثابه یک مسئلۀ انطباقی پیچیده فهم شود که حل‌اش مستلزم یادگیری جمعی است. در این یادداشت می‌خواهم بر یکی از بخش‌های این یادگیری متمرکز شوم؛ تغییر رفتار در جهت توقف زنجیرۀ انتقال و روش‌های رهبری و اطلاع‌رسانی مخاطرۀ مورد نیاز برای محقق شدن این مهم. کروناویروس توأمان پدیده‌ای زیستی و اجتماعی است و رهبران ابعاد اجتماعی آن را نادیده می‌گیرند. ابتدا ببینیم که تغییر رفتار چه ارتباطی با این همه‌گیری دارد. چند هفتۀ پیش مقاله‌ای که بسیار بازنشر یافت خواهان این بود که مسئولان برای ... مطالعه بیشتر
ویروس کرونا در ایران

رهبری عمومی در شرایط بحران- ۸

من ۷ یادداشت برای بحث در مورد چالش‌های رهبری در بحران برای شخص رهبر نوشتم، آن‌چه فرد برای آمادگی و استواری برای کمک به مردم در شرایط بحران نیاز دارد. در این یادداشت قصد دارم به فکر کردن درباره قابلیت سازمانی شما بپردازم. من امیدوارم که گروه گسترده ای از مردم این یادداشت‌ها را مفید بیاند، اما من با درنظرداشتنِ یک گروه خاص می‌نویسم: افرادی که مسئول بسیج یک واکنش عمومی (از هر نوع، در یک مدرسه، یک بخش، یک شهر یا یک کشور) در حالت قابلیت پایین (به ویژه جهان در حال توسعه) و در جایی هستند که اغلب ... مطالعه بیشتر

همه‌گیری‌های جهانی به‌مثابه مسائل پیچیدۀ انطباقی

یادداشت مهمان به نویسندگی پیتر هرینگتن[۱] در‌حالی که دنیا با اولین همه‌گیری حقیقتاً جهانی دست‌به‌گریبان است، یکی از چالش‌های اصلی طرز تلقی‌های متفاوت دربارۀ شیوع کنونی کروناویروس است. کرونا ازیک‌سو، ویروسی است که علم پژشکی می‌تواند راه مهار آن به ما نشان دهد. ازسوی دیگر، یک چالش جدی اجتماعی است که رفتار و هنجارهای انسانی در مقابله با آن مهم هستند. درحقیقت، مسئله هر دو جنبه را دارد و اگر ما به این اذعان نداشته باشیم و نفهمیم که فائق آمدن بر این بحران مستلزم یادگیری انطباقی است، جان‌های زیادی تلف خواهد شد. پنج سال پیش و در دورۀ شیوع ... مطالعه بیشتر
کرونا در ایران- مرکز توانمندسازی حاکمیت و جامعه

رهبری عمومی در شرایط بحران- ۵

من در آخرین یادداشت خود اشاره کردم که ارتباطات و اطلاع‌رسانی یک اقدام کلیدی برای رهبری در شرایط بحران است. (و شما باید متعهد به برقراری ارتباط با مردم و اطلاع‌رسانی به آنها باشید تا به آنها کمک کنید با ترس و نگرانی خود کنار بیایند و تغییر را بپذیرند). خوب است به خاطر داشته باشید که هر بحرانی چالش‌های ارتباطی متفاوتی را تحمیل می‌کند، بنابراین من فکر نمی‌کنم راه‌حلی به عنوان تنها راه‌حل برتر برای ارتباطات و اطلاع‌رسانی صحیح در مواجهه با بحران وجود داشته باشد. اما من بدون شک فکر می‌کنم که چند ایده خوب در زمینه ارتباطات ... مطالعه بیشتر
کرونا ویروس- مرکز توانمندسازی حاکمیت و جامعه

رهبری عمومی در شرایط بحران- ۴

متوجه شده‌اید که سه یادداشت نخست همه دربارۀ رهبر بوده است و نه بحران. این مسئله تعمدی بوده است. ما معتقدیم که شما – یعنی رهبر – برای چالشی که با آن روبه‌رو هستید بایستی خود را آماده کنید. هیچ‌وقت آمادگی کامل کسب نخواهید کرد اما نکات پایه‌ای که در اینجا مطرح می‌شود به شما کمک می‌کند. من چهار یادداشت دیگر به موضوع کسب آمادگی سریع رهبران در مواجهه با این چالش اختصاص خواهم داد؛ سپس به کار کردن با خود بحران، با تیم‌تان و کل مجموعۀ کنش‌گرانی خواهم پرادخت که شما به کمک آن‌ها نیاز خواهید شد. همان‌طور که ... مطالعه بیشتر
علائم کرونا- مرکز توانمندسازی حاکمیت و جامعه

رهبری عمومی در شرایط بحران- ۳

در آخرین یادداشت خود بر اهمیت رهبران در شرایط بحران تاکید کردم. اینکه آنها باید (۱) انگیزه‌ای برای منافع‌عمومی داشته باشند (۲) درباره‌ی عدم‌اعتمادبه‌نفس/خودتردیدی خود صادق باشند، (۳) بیش از هر زمان دیگری به ارتباطات متعهد باشند (به افراد کمک کنند که با ترس مقابله کرده و تغییرات را بپذیرند) (۴) از افراد کلیدی/اصلی مطلع باشند و بدانند چطور آنها را ترغیب کرده و به سوی یک حرکت سوق دهند. آیا با این ایده‌ها موافق هستید؟ اگرچه ممکن است این ایده‌ها برای شروع ساده به نظر برسند، اما بسیاری از موقعیت‌های بحرانی از جانب رهبرانی که به این درس‌ها پایبند ... مطالعه بیشتر